Polikistik Over Sendromu Beslenme ve Diyet tedavisi

Polikistik over sendromu diğer adıyla PCOS, tüm kadınların% 5-7.5’ini etkileyen bir metabolik bozukluktır.Günümüzdeki fast food beslenmeye yönelimin artışı,hazır paketli gıdaların çok fazla tüketilmesi bu hastalığa davetiye çıkarmaktadır. Bu yazıda, Polikistik over sendromunu kısaca tanımlayıp nedenlerini ve belirtilerine kısaca açıklayacağız. Ardından PCOS’un obezite ve diğer hastalıklar ile ilişkisine değinip, PCOS”lu bireylerde sağlıklı beslenme diyetin rolünü tartışacağız.

 

Polikistik over sendromu nedir?

Polikistik yumurtalık sendromu (PCOS) üreme çağındaki kadınlarda (15-49 yaş)  yumurtalıkların düzgün çalışmasını engelleyen endokrin bir bozukluktur. İlk kez 1935’te keşfedilen polikistik over sendromu, polikistik yumurtalıkları olan kadınların bu hastalığa ait bir veya daha fazla semptomu yaşadığı karmaşık bir hormonal durumdur. İngiltere’de 10 kadından birinde bu hastalığın görüldüğü tahmin edilmektedir.Tipik olarak, PCOS’dan etkilenen kadınların ovaryumları normale göre daha büyüktür (yumurta üretmekten sorumlu kadın vücudundaki organ). Dış yüzeyleri çok sayıda kistle kaplıdır.

 

Nedenleri ve Belirtileri

PCOS ‘un nedeni tam olarak açıklanamamakla birlikte bu hastalığın gelişmesine katkıda bulunan teoriler ortaya atılmaktdır. İlk olarak genetiğin bu hastalığın gelşimesinde rol oynadığı bilinmektedir.

Ailesinde Tip2 DM hastalığı olan bayanlarda gelişme olasılığı artar.Yine fazla kilolu olan BKI’si 25 ve üzeri bayanlarda ortaya çıkma riski fazladır. (Bknz: Vücut Kitle indeksi Hesaplama) 

15-49 yaş arasındaki yani üreme çağındaki kadınlarda sık görülen genetik ve çevresel faktörlere bağlı olarak gelişen çağımızın yaygınlaşan hastalıklarından biri haline gelmiştir.

Polikistik over sendorumunun belirtileri ve semptomlarına bakacak olursak;

  • Adet dönemlerinin düzensizliği
  • Düşük doğurganlık
  • Sivilcelenme
  • Hirşutizm(aşırı kıllanma)
  • Kilo sorunları olarak sıralanabilir.

polikistik over sendromu diyet tedavisi

Polikistik over sendromu ve diğer hastalıklar ile ilişkisi

Polikistik over sendromu bir çok hastalıkla ile ilişkilidir. Kişide PCS varlığı , zamanla hayatın ilerleyen dönemlerinde bazı hastalıkların gelişme riskini arttırmaktadır. PCOS ayrıca kısırlığın bilinen bir nedeni sayılmaktadır. Birçok kadın bu hastalığı hamile kalmaya çalışırken keşfetmektedir.

PCOS’lu kadınlarda  görülme riski olan hastalıklar şu şekildededir :

  • Tip 2 diyabet
  • Uyku apnesi
  • Yüksek tansiyon
  • Yüksek kolestorol

Obezite ve Polikistik over ilişkisi

Obezite, PCOS’ta yaygın bir bulgudur ve çoğu kişide  üreme ve metabolik özellikleri daha da kötüleştirmektedir. PCOS’lu bayanlar yüksek karbonhidrat içeren gıdaları tüketmeye meyillidirler ve bu durum uzun dönemde kilo alımına ve kronik hastalıkların gelişimine neden olmaktadır. (Bknz: Fazla Karbonhidrat Tüketimi Neden Zararlıdır?) PCOS ile obezite arasındaki ilişki karmaşıktır, genetik ve çevresel faktörlerin etkileşimini içerir.

beslenme ve diyet tedavisi

Polikistik Over Sendromunda Beslenme Nasıl Olmalı?

PCOS Hastalarında sağlıklı beslenme ve diyet kuralları keskin hatlarla çizilmelidir. Doğru beslenen hastalarda hastalığın seyri iyiye doğru gitmekte ve kilo alımı yavaşlamaktadır. Polikistik over semdromu da kilo vermeyi engelleyen hastalıklardan bir tanesidir.

Polikistik over sendromlu bireylerin beslenmelerinde dikkat etmesi gerekenler şunlardır:

  • Aynı diyabet hastalarında uygulanan beslenme programı gibi hastalar sık sık ara ara beslenmelidir.Böylece aşırı açlık krizleri önlenir ve hipoglisemi ataklarının önüne geçilir.
  • Lif oranı yüksek besinler tercih edilmelidir. Sebzeler ve meyveler posa bakımından zengin besin gruplarıdır.Günde 5 porsiyon meyve ve sebze tüketimi hem vitamin mineral hem de yeterince posa sağlayacaktır. PCOS ve beslenme ilişkisinde posa tüketimi oldukça önemlidir.
  • Glisemik indeksi düşük gıdalar tüketilmelidr.Glisemik indeks bir besinin kan şekerini ne kadar yükseltiğini gösteren bir ölçüttür. Örnek olarak; incir,kuru kayısı gibi kuru meyveler,kavun,karpuz; havuç,patates gibi daha şekerli sebzeler,beyaz ekmek,börek,kuru pastalar kan şekerini çok hızlı yükseltirler ve insülin direncine davetiye çıkarırlar. Bu tarz rafine gıdalardan uzak durulmalıdır.
  • Krom, kan şekeri ve insülin düzeylerinin düzenlenmesinde rol oynayan önemli bir mineraldir.Rafine bir diyette alınan krom düşük olmaktadır onun yerine kompleks karbonhidratları içeren tam tahıllar, brokoli ve kuruyemişler tercih etmek şekerin regülasyonu açısından önemlidir.
  • Düşük doymuş yağ içeren gıdalar tercih edilmelidir.Etin görünen yağı,kuyruk yağından uzak durulmalı onun yerine yağsız tavuk,O-3 zengini ton balığı gibi sağlıklı protein kaynakları tercih edilmelidir.
  • Salam,sucuk pastırma gibi şarküteri ürünlerinden kaçınılmalıdır.

Mutlaka kilo kaybı sağlanmalıdır

Hareketsiz olan yaşam tarzı değiştirlmelidir. Fazla kilonun %10’u verilerek vücut yağlanmasını, hastalığın belirtilerini ve adet düzensizlikleirini önlemedeki etkisi akılda tutulmalıdır. BKI 18.5 ve 25 kg/m2 arası normal ağırlık olarak kabul edilmektedir. Bu hastalığa sahip bireylerin BKI’lerinin bu aralığa çekilmesi sağlanmalıdır.

 Kilo kaybı önerileri için Bknz:

Sağlıklı Zayıflama Yöntemleri Rehberi | Sağlığınızı Geri Kazanın

Sağlıklı Diyet Önerileri

Egzersiz ve Fiziksel aktivite Unutulmamalıdır

İnsülin direncini kırmanın tek yolu fiziksel aktiviteden geçer.En azından haftanın 3 günü 35-40 dk tempolu yürüyüş yapmaya özen göstermeli veya herhangi bir egzersiz türü seçilmelidir. Sağlıklı ve dengeli bir beslenme programıyla birlikte yürütülen egzersiz kilo vermede etkili olacak ve PCOSun engellenmesinde yol katetmenizi sağlayacaktır. PCOS tedavisinde sağlıklı beslenme ve egzersiz

diyetisyene güven ingilizce

Eğer kilo vermekte zorlanıyorsanız ve bu semptomlar sizde de görülüyorsa bunun nedenlerinden biri PCOS olabilir. Doktor,diyetisyen ve psikologdan oluşan ekiple hastalığın evreleri ve bu süreç takip edilerek, diyetisyeniniz tarafından oluşturulan protein,karbonhidrat ve yağ içeriği bakımından dengeli bir beslenme programı ve uygulayacağınız fiziksel aktivite bu hastalığı yenmenize yardımcı olacaktır.

Polikistik Over Sendromu Beslenme ve Diyet tedavisi konusunda daha detaylı bilgi almak için lütfen aşağıdaki yorum bölümüne aklınıza takılanları yazınız!

Yorum yaptıktan sonra dilerseniz Beslenme Rehberim editörleri tarafından derlenmiş Migren ve Beslenme İlişkisi - Tetikleyici Besinler başlıklı yazımızı da okuyabilirsiniz.

1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız (3 votes, average: 4,67 out of 5)
Loading...

Henüz Yorum Yapılmamış

Bir yorum yaz